การรับมือกับผู้สูงอายุดื้อนั้น จำเป็นต้องอาศัยความอดทน เข้าใจ และความใจเย็น หลักการสำคัญคือ การทำให้ผู้สูงอายุกำลังรู้สึกมีคุณค่า ยังมีบทบาทในครอบครัว และได้รับการเคารพ

วิธีการรับมือ

1. สื่อสารอย่างมีประสิทธิภาพ

พูดคุยด้วยน้ำเสียงที่อ่อนโยน สุภาพ ใจเย็น ไม่ใช้คำพูดที่แสดงถึงอารมณ์โกรธ หงุดหงิด หรือโมโห
ใช้คำพูดที่เข้าใจง่าย ตรงประเด็น หลีกเลี่ยงการพูดจาวกวน หรือพูดซ้ำ ๆ
ฟังอย่างตั้งใจ แสดงความสนใจ รับฟังความคิดเห็นของผู้สูงอายุ โดยไม่ต้องโต้แย้ง
พยายามทำความเข้าใจมุมมองของผู้สูงอายุ ว่าทำไมถึงดื้อ หรือทำไมถึงไม่ยอมทำตามที่บอก
อธิบายเหตุผล ผลลัพธ์ และทางเลือกต่าง ๆ ให้ผู้สูงอายุเข้าใจ โดยไม่ต้องบังคับ

2. ให้ความสำคัญ และเคารพผู้สูงอายุ

ให้ผู้สูงอายุมีส่วนร่วมในการตัดสินใจ เกี่ยวกับเรื่องต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับตัวเอง
มอบหมายงาน หรือหน้าที่ให้ผู้สูงอายุทำ เพื่อให้รู้สึกมีคุณค่า และยังมีบทบาทในครอบครัว
แสดงความรัก ความห่วงใย เอาใจใส่ พูดขอบคุณ ชมเชย ให้กำลังใจ ผู้สูงอายุอยู่เสมอ
หลีกเลี่ยงการโต้เถียง หรือขัดแย้งกับผู้สูงอายุ
อดทน ใจเย็น ควบคุมอารมณ์ เมื่อผู้สูงอายุแสดงพฤติกรรมดื้อ

3. สนับสนุนให้ผู้สูงอายุมีกิจกรรมทำ

หาสิ่งที่ผู้สูงอายุสนใจ ชอบ หรือถนัด มาทำเป็นกิจกรรมยามว่าง
พาผู้สูงอายุไปทำกิจกรรมนอกบ้าน เช่น ไปพบปะเพื่อนฝูง ไปวัด ไปสวนสาธารณะ
สนับสนุนให้ผู้สูงอายุออกกำลังกาย ทานอาหาร และนอนหลับพักผ่อนอย่างเพียงพอ

4. ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ

หากผู้สูงอายุดื้อ หรือมีพฤติกรรมที่เปลี่ยนแปลงไป ควรปรึกษาแพทย์ นักจิตวิทยา หรือผู้เชี่ยวชาญด้านผู้สูงอายุ เพื่อหาสาเหตุ และแนวทางการรักษาที่เหมาะสม

5. ดูแลตัวเอง

ผู้ดูแลควรดูแลสุขภาพ ทั้งร่างกาย และจิตใจ พักผ่อนให้เพียงพอ หาเวลาผ่อนคลาย
พูดคุย ระบายความรู้สึก กับคนในครอบครัว เพื่อน หรือผู้เชี่ยวชาญ เพื่อลดความเครียด
ตัวอย่างสถานการณ์

สถานการณ์: ผู้สูงอายุไม่ยอมทานยา

วิธีการรับมือ:

– อธิบายให้ผู้สูงอายุเข้าใจถึงความสำคัญของการทานยา บอกถึงผลลัพธ์ หากไม่ทานยา
– ให้ผู้สูงอายุมีส่วนร่วมในการตัดสินใจ เช่น เลือกเวลาทานยาเอง เลือกยาที่มีขนาด หรือสี ที่ชอบ
– หาสิ่งที่ผู้สูงอายุชอบ มาเป็นแรงจูงใจ เช่น ทานยาเสร็จ จะพาไปทานของอร่อย

สถานการณ์: ผู้สูงอายุชอบออกไปเดินคนเดียว

วิธีการรับมือ:

– พูดคุย อธิบายให้ผู้สูงอายุเข้าใจถึงความอันตราย ของการออกไปเดินคนเดียว
– หาทางเลือกอื่น เช่น พาผู้สูงอายุไปเดินเล่น หรือไปทำกิจกรรมอื่น ๆ ที่ผู้สูงอายุชอบ
– ติดตั้งอุปกรณ์ หรือระบบ ที่สามารถติดตาม หรือดูแลผู้สูงอายุ จากระยะไกล

ข้อควรระวัง

– ไม่ควรใช้วิธีการบังคับ ขู่เข็ญ หรือดุด่าผู้สูงอายุ
– ไม่ควรพูดจาประชดประชัน หรือพูดจาทำร้ายจิตใจผู้สูงอายุ
– ไม่ควรละเลย

หลักสูตรผู้ช่วยพยาบาล
เรียนผู้ช่วยพยาบาล
เรียนบริบาล
เรียนดูแลผู้สูงอายุ
เรียนดูแลเด็กเล็ก
โรงเรียนนาราลักษณ์การบริบาล